گزیده ها

«زیبایی حقیقت است»

چون سرآمد دولتِ شب‌های وصل
بگذرد ایّامِ هجران نیز هم
حافظ
□ این بیت اگر در آن بیندیشند دوای آرام‌بخش همه اضطراب‌ها و پریشانی‌ها است‌. حافظ این نکتهٔ حکمت را بر زبان لعبت زیبارویی از کلمات خوش‌ترکیب و آهنگین نهاده است که

«فال فریاد رس»

حضرت عیسی مسیح
پیام آور عشق و مهربانی است
او رسالت بزرگ و بلندش را
در یک عبارت کوتاه فشرده کرد که:

«سروِ چمان»

سروِ چمانِ من چرا میلِ چمن نمی‌کند
همدمِ گُل نمی‌شود یادِ سمن نمی‌کند
حافظ
□ وزن غزل از اوزان چابک و رقص آگین است که حافظ و سعدی و مولانا در آن عشق‌بازی‌ها کرده اند. این وزن با ضرب موسیقاری شش هشتم هم‌آهنگ است 

«شب روشن ميان روز تاريك»

اگر روزهاى ما به تاريكى گراييده است
اگر شادى هاى ما به ملامت كشيده است
اگر شور و شادابى ما را وداع گفته است
اگر دست افشانى و پايكوبى به غار غيرت گريخته است

«شکر است که به دست خود نیستیم»

گویند که معلمی، از بینوایی، در فصل زمستان دُرّاعهٔ کتان یکتا پوشیده بود، مگر خرسی را سیل از کوهستان در ربوده بود، می‌گذرانید و سرش در آب پنهان. کودکان پشتش را دیدند و گفتند: استاد، اینک پوستینی در جوی افتاده است و تو را سرماست؛ آن را بگیر. استاد، از غایت احتیاج و سرما، در جست که پوستین را بگیرد. خرس، تیز، چنگال در وی زد. استاد در آب گرفتار خرس شد.
کودکان بانگ می‌داشتند که: ای استاد! یا پوستین را بیاور، و اگر نمی‌توانی رها کن، تو بیا. گفت من پوستین را رها می‌کنم، پوستین مرا رها نمی‌کند.
شوق حق تو را کی گذارد؟ اینجا شُکر است که به دست خویشتن نیستیم، به دست حقیم. همچنان که طفل در کوچکی جز شیر و مادر را نمی‌داند، حق تعالی او را هیچ آنجا رها کرد؟ پیشتر آوردش به نان خوردن و بازی کردن، و همچنانش از آنجا کشانید تا به مقام عقل رسانید. و همچنین در این حالت – که این طفلی است به نسبت به آن عالم و این پستانی دیگر است – نگذارد و تو را به آنجا برساند که دانی که این طفلی بود و چیزی نبود.
مولانا، فیه ما فیه

«عهد و وفا»

اگر ابلیس عهد و وفا داشتی
بهترین دوست آدمیان گشتی
از آنکه موجودی زیرک و تواناست
اما دریغ که ابلیسان نمی‌توانند

«هم آوازی با داوود»

گر ازین دست زند مطرب مجلس رهِ عشق
شعرِ حافظ ببرد وقتِ سماع از هوشم
حافظ
□ اگر مطربِ مجلس چنین نغمات سحرانگیزی بنوازد و جادوی شعر حافظ را بدان بیفزاید کدام صاحبدل است که این سماع بشنود و از هوش نرود.